بررسی روند کنترل کیفیت در کارخانه کارتن‌سازی مشهد

در صنعت بسته‌بندی، کیفیت کارتن نقشی تعیین‌کننده در حفظ سلامت محصول، کاهش ضایعات و افزایش اعتبار برند ایفا می‌کند. کارخانه‌های کارتن‌سازی مشهد به عنوان یکی از قطب‌های اصلی تولید بسته‌بندی در کشور، با اتکا به استانداردهای ملی و بین‌المللی، سیستم‌های کنترل کیفیت پیشرفته و تجربه‌ای چندین‌دهه، توانسته‌اند جایگاه خود را در میان صنایع بزرگ تثبیت کنند. در این مقاله، به بررسی جامع روند کنترل کیفیت در کارخانه‌های کارتن‌سازی مشهد می‌پردازیم.

استاندارد ملی ایران؛ شالوده کیفیت در صنعت کارتن

مهم‌ترین مرجع تدوین استانداردهای کیفی در ایران، سازمان ملی استاندارد ایران است که با تدوین استانداردهای اجباری و تشویقی، چارچوبی مشخص برای تولیدکنندگان کارتن تعیین کرده است. استاندارد ملی ایران به شماره ISIRI 1641، یکی از اصلی‌ترین مراجع برای سنجش کیفیت کارتن‌های بسته‌بندی محسوب می‌شود.

این استاندارد که نخستین بار در سال ۱۳۴۵ تدوین و منتشر شد و در سال ۱۳۹۴ برای چهارمین بار مورد تجدیدنظر قرار گرفت، ویژگی‌ها و روش‌های آزمون ورق کارتن و کارتن را برای مصارف عمومی مشخص می‌کند. بر اساس این استاندارد، کارتن‌ها باید از نظر موارد زیر مورد ارزیابی قرار گیرند:

• مقاومت در برابر فشار عمودی (BCT): کارتن خالی بین دو صفحه مسطح قرار گرفته و فشار به‌صورت منظم و تدریجی اعمال می‌شود تا کارتن متلاشی شود. این آزمون که با استفاده از دستگاه‌های یونیورسال تست انجام می‌شود，استحکام کارتن را در شرایط انبارداری و چیدن روی هم اندازه‌گیری می‌کند.

• مقاومت در برابر سقوط آزاد: کارتن پر از محتوی باید در برابر سقوط از ارتفاع معین مقاومت کند.

• مقاومت در برابر ترکیدگی، سوراخ‌شدگی و خردگی لبه (ECT): این آزمون‌ها استحکام فیزیکی کارتن را در شرایط مختلف ارزیابی می‌کنند. تست ECT یا فشردن لبه، یکی از روش‌های بسیار معمول برای تست استقامت جعبه‌های کنگره‌دار است.

• میزان جذب آب و تعیین رطوبت: این آزمون‌ها مقاومت کارتن در برابر نفوذ رطوبت را اندازه‌گیری می‌کنند.

سیستم‌های مدیریت کیفیت در کارخانه‌های مشهد

کارخانه‌های بزرگ کارتن‌سازی مشهد برای تضمین کیفیت محصولات خود، سیستم‌های مدیریت کیفیت معتبری را استقرار داده‌اند. شرکت کارتن مشهد (سهامی عام) به عنوان بزرگترین واحد تولیدکننده کارتن و ورق در استان‌های خراسان，سیستم‌های مدیریتی زیر را پیاده‌سازی کرده است:

• سیستم مدیریت یکپارچه (IMS)

• مدیریت کیفیت ISO 9001

• سیستم مدیریت زیست‌محیطی ISO 14001

• سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت شغلی OHSAS 18001

این گواهینامه‌ها نشان‌دهنده تعهد کارخانه به کیفیت، سلامت محیط کار و مسئولیت‌پذیری زیست‌محیطی است.

کارخانه آذین‌پک نیز فرآیند طراحی و تولید خود را با استانداردهای کارتن‌سازی ایران و استانداردهای جهانی تطابق می‌دهد و تیم نظارت و ارزیابی، کیفیت محصولات را در تمام مراحل بررسی می‌کند. این مجموعه با بهره‌گیری از دستگاه‌های لمینت اتوماتیک پیشرفته و دایکات دقیق، محصولات خود را با بهترین کیفیت طبق استانداردهای ایرانی و جهانی تولید می‌کند.

کنترل کیفیت در چهار مرحله کلیدی

روند کنترل کیفیت در کارخانه‌های کارتن‌سازی مشهد به چهار مرحله اصلی تقسیم می‌شود:

۱. کنترل کیفیت مواد اولیه

اولین و مهم‌ترین مرحله کنترل کیفیت، بررسی مواد اولیه ورودی است. کیفیت نهایی کارتن، مستقیماً به کیفیت مواد اولیه وابسته است. در کارخانه‌های کارتن‌سازی، مواد اولیه از جمله کاغذ لاینر (کرافت)، کاغذ فلوت (OCC) و چسب‌های مصرفی از نظر کیفیت، ضخامت، جذب رطوبت و سایر پارامترهای مؤثر، به‌طور دقیق بررسی می‌شوند.

مواد اولیه عمده مصرفی در کارتن‌سازی شامل انواع کاغذ کرافت (قهوه‌ای و سفید)، کاغذ فلوتینگ، نشاسته، چسب، مرکب چاپ فلکسو، سود، بوراکس و سیم منگنه است. کارخانه‌های بزرگ مشهد مانند کارتن مشهد، علاوه بر استفاده از مواد اولیه با کیفیت مناسب تولید داخل، بر اساس درخواست مشتری از کاغذ کرافت و فلوتینگ خارجی که عمدتاً در کشورهای آسیای میانه، کانادا، سوئد، فنلاند، اندونزی، چین و برخی از کشورهای اروپایی تولید می‌گردند نیز استفاده می‌کنند.

۲. کنترل کیفیت حین تولید

در مرحله دوم، کنترل کیفیت به‌صورت مستمر در طول فرآیند تولید انجام می‌شود. متخصصین واحد کنترل کیفی با کنترل مداوم و بررسی ۲۴ ساعته تمام فاکتورهای مؤثر بر کیفیت از جمله تنظیمات دستگاه‌ها، دما، رطوبت و سرعت تولید، از انطباق محصول با استانداردهای تعیین‌شده اطمینان حاصل می‌کنند.

در این مرحله، موارد زیر به‌طور مستمر بررسی می‌شوند:

• مقاومت در برابر ضربه

• کنترل شکنندگی

• بررسی مستمر شرایط فرآیند تولید و دستگاه‌ها

این امر به شناسایی هرگونه مشکل در همان مراحل اولیه تولید کمک می‌کند و از تولید محصولات معیوب جلوگیری می‌نماید.

۳. کنترل کیفیت محصول نهایی

در مرحله سوم، کارتن‌های تولیدشده از نظر کیفیت ظاهری، چاپ، دقت در برش و مونتاژ و سایر ویژگی‌های کیفی مورد بررسی قرار می‌گیرند. محصول نهایی از نظر موارد زیر ارزیابی می‌شود:

• کیفیت ظاهری چاپ و مونتاژ

• یکنواختی و استحکام ساختار

• انطباق با مشخصات فنی درخواستی

کارخانه‌های معتبر مشهد با تجهیز آزمایشگاه‌های کنترل کیفیت به دستگاه‌های تخصصی، این آزمون‌ها را به‌صورت منظم بر روی محصولات خود انجام می‌دهند. شرکت کارتن مشهد دارای آزمایشگاه کنترل کیفیت است که در لیست آزمایشگاه‌های مورد تأیید سازمان ملی استاندارد ایران قرار دارد.

۴. آزمون‌های استاندارد و تضمین کیفیت

در نهایی‌ترین مرحله، محصولات نهایی تحت آزمون‌های استاندارد قرار می‌گیرند تا از مطابقت کامل آنها با استانداردهای ملی و بین‌المللی اطمینان حاصل شود. این آزمون‌ها عبارتند از:

• تست مقاومت در برابر فشار عمودی (BCT): مطابق با استاندارد ملی ایران ۱۶۴۱

• تست مقاومت در برابر خردگی لبه (ECT): برای اندازه‌گیری مقاومت ورق کارتن در برابر فشار از کناره

• تست مقاومت در برابر ترکیدگی: اندازه‌گیری استحکام کارتن در برابر فشار از داخل

• تست جذب آب: اندازه‌گیری میزان مقاومت کارتن در برابر نفوذ رطوبت

نقش کنترل کیفیت در اعتمادسازی و رقابت‌پذیری

روند کنترل کیفیت دقیق در کارخانه‌های کارتن‌سازی مشهد، نقشی دوگانه در صنعت کارتن‌سازی ایفا می‌کند. از یک سو، چارچوبی مشخص برای تولیدکنندگان فراهم می‌کند تا بتوانند محصولات خود را با کیفیتی یکنواخت و قابل‌اطمینان تولید کنند. از سوی دیگر، به مشتریان اطمینان می‌دهد که کارتن‌های خریداری‌شده، دارای کیفیت و استحکام لازم برای محافظت از محصولاتشان هستند.

کارخانه‌های کارتن‌سازی مشهد با تولید بر اساس استانداردهای اروپا و بهره‌گیری از ماشین‌آلات پیشرفته مانند دستگاه مقواساز BHS با عرض کاری ۲۴۰ سانتی‌متر و ظرفیت تولید ۱۵۰ متر مربع در دقیقه， توانسته‌اند محصولاتی در تراز بالاترین استانداردهای جهانی تولید کنند.

جمع‌بندی

روند کنترل کیفیت در کارخانه‌های کارتن‌سازی مشهد، فرآیندی جامع و چندمرحله‌ای است که از کنترل مواد اولیه آغاز شده، در طول تولید ادامه یافته و تا آزمون‌های نهایی محصولات پیش می‌رود. کارخانه‌های بزرگ مشهد با تکیه بر استاندارد ملی ایران (ISIRI 1641)، سیستم‌های مدیریت کیفیت ISO 9001، آزمون‌های استاندارد BCT و ECT و آزمایشگاه‌های کنترل کیفیت مجهز، توانسته‌اند به یکی از مراکز اصلی تولید بسته‌بندی باکیفیت در کشور تبدیل شوند.

از کارخانه کارتن مشهد با گواهینامه‌های معتبر ISO و ظرفیت تولید ۴۰,۰۰۰ تن در سال تا کارتن فضل با بیش از ۶۳ سال تجربه و آذین‌پک با تولید بر اساس استانداردهای جهانی، همگی نشان می‌دهند که تعهد به کنترل کیفیت، هسته اصلی فعالیت کارخانه‌های پیشرو این صنعت است. برای کسب‌وکارها و صنایع بزرگ، انتخاب کارخانه‌ای که به این استانداردهای کنترل کیفیت پایبند باشد، نه تنها تضمین‌کننده کیفیت بسته‌بندی، بلکه سرمایه‌ای برای حفظ اعتبار برند و کاهش هزینه‌های ناشی از آسیب به محصولات است.